Description
Ychydig cyn 8.30 y bore ar y 14 Hydref, 1913 bu farw 439 o ddynion a bechgyn mewn ffrwydrad ofnadwy yng nglofa Senghennydd.
Dim ond wyth oed oedd John Williams pan ddaeth o a’i deulu o un o bentrefi chwareli’r gogledd i fyw i Senghennydd yng nghymoedd y de. Edrychai ymlaen at ei ben-blwydd yn dair ar ddeg oed, pan fyddai’n cychwyn gweithio yn y pyllau glo gyda’i dad a’i ffrind o’r tŷ drws nesaf, Bili Dando.
Ond doedd John ddim yn gwybod fod yna gwmwl du ar ei ffordd i Senghennydd – cwmwl a fyddai’n bwrw’i gysgod dros y cwm cyfan am byth.
